אודות
תרומה / חברות

Podcast

Podcast

דער שיעור באהאנדלט דעם יסוד פון אידישקייט אז יעדער איד דארף זיין א בן חורין (פריי מענטש) און נישט א פאסיווער עבד. די הויפט נקודה איז אז מענטשן דארפן זיין אקטיוו און פארענטפערטלעך אין אלע געביטן פון זייער לעבן - אין שול, אין שלום בית, און אין עבודת ה' - און נישט זיך פארלאזן אז אנדערע זאלן טון פאר זיי. עס ווערט אויך דיסקוטירט ווי מחלוקת און "זיך שלאגן" איז א געזונטע וועג צו לייזן פראבלעמען, און ווי דאס אז מען זאגט "איך קער נישט" נעמט אוועק פון א מענטשנס humanity.
דער שיעור באהאנדלט די יסוד-שאלה פון מצות סיפור יציאת מצרים: פארוואס דארף מען דערציילן יעדעס יאר אויב מ'ווייסט שוין? ס'ווערט געקלערט אז די מצוה איז צו געבן איבער פאר די נעקסטע דור, און אפילו ווען דער צוהערער ווייסט שוין, טוט מען עס נאך אלץ אויף דעם אופן ("לא פלוג"). ס'ווערט אויך דורכגענומען די מעשה פון בני ברק, די מחלוקת צווישן רבי אלעזר בן עזריה און בן זומא וועגן זכירת יציאת מצרים בלילות, און די ארבעה בנים מיט די פראגע וואס מיינט "כופר בעיקר" ביים רשע.
דער שיעור באהאנדלט דעם רמב"ם'ס נוסח הגדה און קלערט צי ער איז געווען א מחדש אדער א מעתיק. ס'ווערט אויסגעארבעט די שייכות צווישן "לחם עוני" און "בחיפזון יצאנו ממצרים", און ווי דאס פארבינדט זיך מיט "כל דכפין ייתי ויאכל". אויך ווערט דיסקוטירט די פשטות פון "השתא עבדי לשנה הבאה בני חורין", צי מ'רעדט צו די ארעמעלייט אדער צו אלעמען, און וואס איז דער מקור פאר די נוסח פון "מה נשתנה הלילה הזה".
דער שיעור לערנט הלכות פסחים פרק ח' אין רמב"ם, וואו ס'ווערט באהאנדלט די מנהגים וועגן עסן צלי בליל הסדר, די דין פון מי שאין לו יין און צי מען קען נוצן חמר מדינה פאר ד' כוסות, און די סדר פון אכילת מצה ומרור. ס'ווערט אויך דורכגענומען די פונדאמענטאלע שאלה צי די אפיקומן איז א באזונדערע מצוה אדער א המשך פון די ערשטע אכילת מצה, און די דין פון איינער וואס שלאפט איין בתוך הסעודה און צי ער קען ווייטער עסן. די שיעור ברענגט ארויס א חילוק צווישן די שיטות פון רמב"ם, ראב"ד, און אנדערע ראשונים אין פארשטיין די הלכות.
אין דעם שיעור ווערט באהאנדלט הלכה ח' פון הלכות חמץ ומצה, וואס באשרייבט דעם גאנצן סדר פון ליל פסח. די הויפט נקודות זענען: די סדר פון די פיר כוסות, כרפס, מה נשתנה, מגיד, יחץ, מוציא מצה, מרור, כורך, שולחן עורך, צפון (אפיקומן), ברך, הלל, און נירצה. ס'ווערט אויך דיסקוטירט די חילוקים צווישן בזמן המקדש און בזמן הזה, די טעמים פון פארשידענע מנהגים, און די נוסח פון די הגדה לויט דעם רמב"ם.
דער שיעור לערנט הלכות חמץ ומצה פרקים ז'-ח' אין רמב"ם, מיט א פאקוס אויף הסיבה און ד' כוסות אלס ביטויים פון דרך חירות. ס'ווערט באהאנדלט די מחלוקת צווישן רמב"ם און רש"י וועגן וואס איז מרור - צי ס'איז ספעציפישע מינים אדער יעדע ביטערע גראז, און די שאלה צי חרוסת איז א מצוה בפני עצמה אדער נאר א חלק פון סיפור יציאת מצרים. אויך ווערט געקלערט די יסודות פון די לשונות "הגדה" און "סיפור" און וויאזוי די פיר כוסות און הסיבה ווייזן חירות דורך מאכן א סדר און נעמען צייט.
אין דעם שיעור ווערט באהאנדלט דער רמב"ם'ס מהלך אין הלכות חמץ ומצה פרק ז', וואו ער גייט בעקווארדס פון די משנה און שטעלט צוזאם די הלכות פון סיפור יציאת מצרים. די הויפט נקודות זענען: די מצוה פון סיפור יציאת מצרים מיט אירע פרטים (שאלה ותשובה, מתחיל בגנות ומסיים בשבח, פסח מצה ומרור), דער ענין פון "בכל דור ודור חייב אדם להראות את עצמו כאילו הוא יצא ממצרים", און די דינים פון דרך חירות - הסבה און ארבע כוסות. ס'ווערט אויך דורכגענומען די פרטים פון ווען מען דארף הסבה, די שיעורים פון די כוסות, און די דינים פון חרוסת און מרור.
דער שיעור לערנט הלכות חמץ ומצה פרק ז' וועגן די מצוה פון סיפור יציאת מצרים. דער רמב"ם באשרייבט די חילוק צווישן זכירת יציאת מצרים (וואס איז נישט א באזונדערע מצוה) און די מצוה פון סיפור בליל פסח, און ווי אזוי מ'דארף אנהייבן בגנות (עבודה זרה אדער עבדות) און ענדיגן בשבח. ס'ווערט אויך באהאנדלט די הלכות פון שאלה ותשובה, די צוויי שיטות פון רב ושמואל, און די חיוב צו זאגן די דריי דברים פון פסח מצה ומרור.
דער שיעור לערנט הלכות חמץ ומצה פרק ו' פון רמב"ם, וואס באהאנדלט די מצוה פון עסן מצה ליל פסח. עס ווערט געקלערט פון וואס מען דארף מאכן מצה (מי פירות, מצה עשירה), דער חילוק צווישן שמירה מחימוץ און שמירה לשם מצה, און די דינים פון מצה גזולה און מצוה הבאה בעבירה. אויך ווערט דורכגענומען די הלכות פון אפיקומן, דאס איסור פון עסן מצה ערב פסח, און ווער איז חייב אין אכילת מצה אריינגערעכנט נשים, עבדים און קטנים.
אין דעם שיעור ווערן געלערנט הלכות חמץ ומצה פרק ו' פון רמב"ם, וואס רעדט וועגן די מצות עשה פון אכילת מצה בליל פסח. די הויפט נושאים זענען: צי די מצוה איז נאר די ערשטע נאכט אדער אלע זיבן טעג, דער זמן פון די מצוה (כל הלילה אדער ביז חצות), שיעור אכילה (כזית), און די דין פון בולע מצה ומרור כאחד. ס'ווערט אויך באהאנדלט די סוגיא פון מצוות צריכות כוונה, און פון וועלכע מינים מען קען יוצא זיין די מצוה (נאר חמשת מיני דגן, נישט אורז, דוחן אדער קטניות).
דער שיעור לערנט הלכות הגעלת כלים לפסח פון רמב"ם הלכות חמץ ומצה פרק י'. ס'ווערט באהאנדלט די חילוקים צווישן כלי חרס און כלי מתכות, ווען מ'דארף מאכן הגעלה און ווען נישט, און ספעציעלע דינים פון בית השאור, חרוסת, און ביב של חרס. ס'ווערט אויך דיסקוטירט די יסודות פון בליעות און פליטה, און די פראקטישע שאלות וויאזוי מ'מאכט הגעלה בכלי ראשון און כלי שני.
דער שיעור גייט דורך רמב"ם הלכות מגילה פרק ב׳: קריאת המגילה למפרע (בעקווארדס) און פארוואס מען איז נישט יוצא; דער דין פון שהיות און הפסקות אינמיטן ליינען; קריאה על פה און פארוואס מען דארף ליינען פון א כתב; אין וועלכע שפראכן מען קען יוצא זיין (לשון הקודש, יוונית, אנדערע לשונות); כוונה ביי קריאת המגילה; דינים פון כתיבת המגילה (דיו, קלף, שרטוט „כאמיתה של תורה"); עשרת בני המן בנשימה אחת; פושט כאיגרת; און די הלכות פון סעודת פורים, משלוח מנות, און מתנות לאביונים — אריינגערעכנט „אין מדקדקין במעות פורים" און „כל הפושט יד נותנים לו." דער שיעור ענדיגט מיט דעם רמב"ם׳ס באקאנטע הלכה אז מגילת אסתר וועט נישט בטל ווערן לימות המשיח, דעם ראב"ד׳ס השגה דערויף, און א פארגלייך צווישן פורים און פסח לגבי שמחת עניים.
דער שיעור גייט דורך רמב"ם הלכות מגילה, פרק א', הלכות ד'–י"ד, מיט א פאקוס אויף די פארשידענע זמנים פון קריאת המגילה: דער חילוק צווישן כרך (מוקף חומה מימות יהושע בן נון, ליינט ט"ו), עיר (ליינט י"ד), און שושן הבירה אלס יוצא מן הכלל — און דער טעם פארוואס מ'רעכנט מימות יהושע בן נון, כדי לחלוק כבוד לארץ ישראל וואס איז חרב געווען אין די צייטן פון פורים. דערנאך ווערט באהאנדלט דער דין פון בני כפרים וואס זענען מקדים ליום הכניסה, דער דין פון עשרה ביי מקדימין, דער חילוק צווישן כפר און עיר (עשרה בטלנים), און דער דין אז בזמן הזה ליינט מען נאר בזמנו. צום סוף ווערן דורכגעלערנט די הלכות פון בן עיר שהלך לכרך, ספק כרך, און ווען פורים פאלט אויס שבת — אז מ'איז מקדים די קריאה צו ערב שבת און מ'איז דורש בהלכות פורים אין שבת כדי להזכיר שהוא פורים.